Tinh thần lạc quan trong lũ của người Hội An thức tỉnh vợ chồng người Mỹ

Trận lũ lịch sử cuối tháng 10 khiến Hội An ngập sâu, nhưng thay vì hoảng loạn, vợ chồng du khách Mỹ, tìm thấy định nghĩa về “nhà” qua sự kiên cường và tinh thần lạc quan của người dân phố cổ.

Khi nước lũ rút dần khỏi Hội An, Rachel Howze cùng chồng Stephen nhanh chóng xắn tay quét nước khỏi nhà để bùn không kịp khô. Đây là cách người miền Trung rút ra sau nhiều năm sống chung cùng bão lũ. Bùn khô khó làm sạch, nếu cứng lại sẽ khiến việc dọn dẹp càng khó khăn hơn.

Dĩ nhiên, Rachel không biết điều đó. Những người hàng xóm đã chỉ cho vợ chồng cô. Sau khi dọn xong nhà sạch sẽ, cô và chồng ra ngõ, dọn dẹp chung cùng những người dân trong khu vực. Khoảnh khắc đó, Rachel nghĩ mình thực sự trở thành một phần của cuộc sống địa phương.

Rachel, người Mỹ, làm việc từ xa trong lĩnh vực sáng tạo nội dung về du lịch. Cô cùng chồng chọn Hội An làm điểm dừng trong hành trình tìm hiểu những vùng đất mới. Họ đến đây để sống chậm lại, hòa vào nhịp sống địa phương, học hỏi từ cộng đồng và ghi lại những điều Hội An mang đến. Từ những trải nghiệm ấy, họ phát triển Travwell – dự án cá nhân kể về hành trình tìm kiếm cảm giác “thuộc về” và cảm nhận thế nào là “nhà” ở những nơi xa lạ.

Kỳ vọng ban đầu của cô là cảm nhận về một cuộc sống yên bình giữa phố cổ. Tuy nhiên, trận lũ lịch sử cuối tháng 10 khiến Rachel và Stephen nhận ra thứ đáng kể hơn cả về Hội An: sự gắn kết sâu sắc của một cộng đồng lạc quan trong nghịch cảnh.

Hội An ngổn ngang sau lũ lịch sử, sáng 31/10/2025. Ảnh: Nguyễn Đông

“Dòng sông tràn vào phố và những con phố lại hóa thành sông”, Stephen nhớ lại. Căn nhà anh thuê ngập nửa mét. Chỉ trong chốc lát, khu phố “biến đổi” đến nỗi anh không còn nhận ra. Tầng một nhiều ngôi nhà dường như đã biến mất hoàn toàn dưới dòng nước đục ngầu. Phương tiện di chuyển duy nhất là thuyền.

Stephen nghĩ bầu không khí ở đây thật lạ, không có sự hoảng loạn. Ở Mỹ, nơi anh lớn lên, người ta dễ “bi kịch hóa” mọi thứ, kể cả một chiếc bồn cầu tắc cũng đủ khiến tinh thần sụp đổ. Thái độ những người dân ở Hội An lại khác. Cái nhún vai trong lúc bê đồ chạy lũ như gói gọn cả một triết lý sống.

“Chuyện này chúng tôi từng trải qua rồi. Và sẽ còn trải qua nữa”, hầu hết người được hỏi đều nói vậy. Stephen cho biết anh không định “lãng mạn hóa” những người dân Hội An. Thực tế, tài sản đã mất và ở đâu đó, đã có người chết, thiệt hại khổng lồ sẽ đeo bám họ nhiều tháng.

Tuy nhiên, cách con người Hội An chọn để phản ứng với sự mất mát thực sự khác biệt so với những gì anh từng biết.

“Ở nơi tôi lớn lên, nghị lực là bài diễn văn của chính trị gia, là hashtag và chiến dịch thương hiệu, là điều người ta nhắc tới sau cơn bão, khi mái nhà đã được lợp lại và giấy tờ bảo hiểm đã được nộp”, anh nói.

Stephen dọn nhà sau khi nước rút. Ảnh: NVCC

Ở Hội An, Stephen nhận thấy sự kiên cường, nghị lực không cần phải “đao to búa lớn” như vậy. Nó tồn tại mặc định trong mỗi người, trở thành cách sống của họ. Với anh, thước đo của con người không nằm ở chỗ gặp bao nhiêu khó khăn mà là cách người ta phản ứng sau những khó khăn đó.

Điều kỳ lạ hơn là giữa trận lũ, giữa những khó khăn của mỗi người, họ vẫn lo cho nhau – lo cho cả vợ chồng Stephen. Lần đầu, anh thấy cảnh người dân phải bơi giữa đường để đi mua hàng hóa. Lần đầu, anh được hàng xóm lội nước ngang ngực đi tiếp tế đồ ăn. Những con người đang mất mát nhưng lại đi an ủi người khác.

Theo Rachel, ở đây, không ai chờ được bảo phải làm gì. Không ai đợi được hỏi. Và không có cảnh chờ bảy tuần để được bảo hiểm giải quyết.

Cô cho biết ở Mỹ, quy trình phản ứng trong khủng hoảng rườm rà và kéo dài quá nhiều bước chính thức, bảo hiểm và các cơ quan riêng biệt chịu trách nhiệm điều phối ứng phó thiên tai. Người dân muốn giúp nhau nhưng hệ thống đôi khi lại khiến mọi thứ chậm lại.

Còn ở Hội An, phản ứng diễn ra ngay lập tức và mang tính cộng đồng. Mọi người giúp đỡ nhau không do dự, đơn giản vì họ có thể. Tinh thần gắn bó và cùng nhau vượt qua khó khăn ấy đã thật sự khiến cả hai xúc động.

“Không có những tấm biển kiểm tra, đường dây nóng hay bài phát biểu của những người đang ở nơi khô ráo”, cô nói.

Chính quyền địa phương đưa thuyền, hàng xóm gửi đồ ăn, có người mang máy phát điện và người khác tay cầm cây chổi. Mọi người phản ứng rất nhanh và sự giúp đỡ đã hiện diện khắp nơi trước cả khi nó được kể lại trên những phương tiện truyền thông. Lúc này, câu hỏi không phải “Ai cần được giúp” mà là “Tôi có thể giúp từ đâu”.

“Chỉ đơn giản như vậy cũng đủ để tôi cảm thấy được yêu thương”, cô nói.